China AI-veiligheidsregels verplicht, Kimi-model open

Linda: Welkom bij The State of Tech, woensdag 4 november 2026. Ik ben Linda Duursma.

Erik: En ik ben Erik Van Doorn. Vandaag: China legt alle AI-bedrijven verplichte veiligheidsregels op, Moonshot AI geeft zijn nieuwe Kimi-model vrij voor iedereen, Canada en Duitsland trekken samen op rond eigen AI, en quantumcomputers schuiven richting echt nut. Plus twee dingen om vandaag zelf te doen: tweestapsverificatie aanzetten voor Gmail en het overzicht van gekoppelde apps in je Gmail-account opruimen. We beginnen met de nieuwe AI-regels in China.

China verplicht Chinese én buitenlandse AI-bedrijven tot strenge veiligheidsregels, met een deadline in februari 2027.

Linda: China heeft nu zijn meest uitgebreide AI-regels tot nu toe. Op 3 november gingen nieuwe veiligheidsnormen van start, en die zijn verplicht. Elk AI-bedrijf dat Chinese gebruikers wil bedienen, moet vóór de lancering van een model grondige risicoanalyses doen, gebruikersdata beschermen en zijn algoritmes transparanter maken. En dat geldt voor Chinese techreuzen en buitenlandse AI-bedrijven allebei. Juist dat maakt het ook buiten China nieuws.

Erik: Er hangt een harde deadline aan. Bedrijven hebben tot februari 2027, dus ruwweg drie maanden. Wie dat niet haalt, riskeert boetes of verliest de toegang tot de Chinese markt helemaal. Vooral die tweede straf is fors: voor een buitenlands AI-bedrijf gaat dan een van de grootste digitale markten ter wereld simpelweg dicht. Dit is dus geen vrijblijvende gedragscode, maar een voorwaarde om er zaken te doen.

Linda: De regels rusten op drie pijlers. Bij risicoanalyse moet een bedrijf vooraf nagaan wat er mis kan gaan met zijn model. Databescherming gaat over hoe gegevens van gebruikers worden behandeld. En de lastigste is transparantie over algoritmes: bedrijven moeten tot op zekere hoogte laten zien hoe hun systemen tot een antwoord komen. Hoe ver die openheid precies moet gaan, staat niet in de berichtgeving.

Erik: En juist dat detail bepaalt hoe zwaar het wordt voor de grootste spelers. Is een globale uitleg van hoe je model werkt genoeg, of moet je diep in de keuken laten kijken? Voor een buitenlands bedrijf maakt dat een groot verschil, zeker bij technologie die het liever voor zich houdt. De komende maanden moet blijken hoe streng de regels in de praktijk worden uitgelegd.

Linda: Voor Europa komt dit bovenop wat er al ligt. De Europese Unie heeft met de AI Act een eigen regelboek voor kunstmatige intelligentie. Een Nederlands of Europees bedrijf dat ook in China wil verkopen, krijgt dus met twee aparte sets regels te maken, elk met eigen eisen en termijnen. Dat betekent dubbel werk aan risicoanalyses en documentatie. Wat dit laat zien: de grote economische blokken schrijven elk hun eigen AI-regels.

Moonshot AI geeft de bouwstenen van zijn nieuwe, zeer grote Kimi-model vandaag vrij.

Erik: Moonshot AI brengt een nieuw Pro-model van zijn chatbot Kimi uit, en het grote nieuws is dat het open is. De volledige gewichten worden vandaag vrijgegeven. Gewichten zijn de interne instellingen van een AI-model. Wie die heeft, kan het model downloaden en op eigen servers draaien, in plaats van het alleen via een app te gebruiken. Volgens Moonshot AI is het veel beter geworden in programmeren, 3D-ontwerp en financieel onderzoek.

Linda: Het bedrijf noemt ook taken die de AI zelfstandig in meerdere stappen afwerkt. Het model is erg groot en kan ongeveer een miljoen tokens in één keer verwerken. Tokens zijn de kleine stukjes tekst die een AI leest, dus dan gaat het om heel lange documenten of een compleet softwareproject in één gesprek. Er komt ook een snelle variant bij, die volgens Moonshot AI twee tot drie keer sneller antwoordt.

Erik: Beide versies zijn meteen beschikbaar op de website en in de mobiele apps van Kimi, in de werk- en programmeertools van het bedrijf en via toegang voor ontwikkelaars. Wat dit laat zien: AI van het hoogste niveau is niet meer alleen in handen van bedrijven die hun modellen achter slot en grendel houden. Bedrijven kunnen op een krachtig systeem bouwen en hun data op eigen machines houden.

Linda: De keerzijde is de hardware. Zo'n groot model draaien vraagt nog altijd serieuze rekenkracht, dus voor de meeste kleinere bedrijven blijven de app of de ontwikkelaarstoegang de praktische route. Voor Nederlandse bedrijven telt vooral dat je het model kunt hosten waar je zelf wilt, ook in een datacenter binnen Europa. Voor wie met gevoelige klantgegevens werkt, kan dat het verschil maken.

Linda: Even een kleine onderbreking. Luister je vaker naar The State of Tech? Druk dan op de likeknop en abonneer je, zodat je nooit een aflevering mist. Oké, verder.

Canada en Duitsland versterken hun AI-samenwerking rond soevereiniteit, veiligheid en economische weerbaarheid.

Erik: De Canadese minister van AI en Digitale Innovatie, Evan Solomon, heeft een bezoek aan Duitsland afgerond. Hij was te gast op de Duitse Digitale Top van dit jaar, en het draaide om soevereiniteit, veiligheid en economische weerbaarheid rond AI. Soevereiniteit betekent hier dat landen zelf de controle houden over de AI-systemen waar ze op leunen, in plaats van volledig afhankelijk te zijn van anderen.

Linda: De twee landen hebben al een gezamenlijk verbond rond soevereine technologie, en de gesprekken gingen over hoe ze daarop kunnen voortbouwen. Er vielen twee concrete namen: investeringen in LawZero, en steun voor Cohere na de fusie van dat bedrijf met Aleph Alpha. Opvallend is dat regeringen het samengevoegde bedrijf nu openlijk aanwijzen als onderdeel van hun partnerschap.

Erik: Wel goed om precies te zijn over wat er is aangekondigd. De berichten spreken van gesprekken waarin het partnerschap is bevestigd en kansen zijn benoemd. Er is geen detail over hoe de steun voor Cohere er in de praktijk uitziet. Voorlopig is dit dus vooral een politiek signaal, geen getekende deal.

Linda: Beide landen benadrukten wel het belang van betrouwbare internationale partners. Daarmee is AI nadrukkelijk ook buitenlandbeleid geworden. Dat Duitsland de Canadese minister op zijn eigen digitale top ontvangt, onderstreept hoe serieus Berlijn de relatie neemt. Voor Nederlandse bedrijven en overheden die minder afhankelijk willen worden van een handvol aanbieders, laat dit zien dat bondgenoten daar al samen aan bouwen.

Quantumcomputing schuift stilletjes van het lab richting echte commerciële toepassingen.

Erik: Terwijl AI de koppen haalt, schuift quantumcomputing stilletjes van het lab richting commercieel gebruik. De kern is de stap van fysieke naar logische qubits. Een qubit is de basiseenheid van een quantumcomputer, en een fysieke qubit is kwetsbaar: de kleinste verstoring geeft rekenfouten. Een logische qubit bundelt er meerdere, zodat die fouten worden opgemerkt en gecorrigeerd.

Linda: Experts schetsen een concrete tijdlijn. Quantumcomputers die echt nuttig werk doen, worden binnen vijf jaar verwacht, met honderden logische qubits in 2030 en duizenden in 2035. Dat zijn voorspellingen, geen garanties. Het optimisme komt onder meer uit onderzoek waarin fouten juist sterk afnemen naarmate de foutcorrectie groter wordt, in plaats van zich op te stapelen.

Erik: De tweede doorbraak zit in silicium, hetzelfde basismateriaal als gewone computerchips. Vijf siliciumqubits werden tegelijk vrijwel foutloos aangestuurd, met een nauwkeurigheid van ongeveer negenennegentig komma negen procent. Als quantumchips gebouwd kunnen worden op een materiaal dat de chipindustrie al goed kent, kan productie op grotere schaal makkelijker worden. Het lastige blijft die nauwkeurigheid vasthouden bij veel meer qubits.

Linda: Ook in Europa beweegt er iets. Universal Quantum heeft net een eigen quantumprocessor gelanceerd, ontworpen om systemen op te schalen door losse modules aan elkaar te koppelen. Die chips komen in twee quantumcomputers voor het Duitse ruimtevaartcentrum. Het laat zien dat Europese onderzoeksinstellingen niet alleen meekijken, maar al hardware afnemen.

Tweestapsverificatie voor Gmail blokkeert de meest gebruikte route naar gekaapte accounts.

Erik: Tot slot twee dingen waar je vandaag zelf iets mee kunt, allebei naar aanleiding van een waarschuwing van beveiligingsonderzoekers. Zij zien een flinke toename van aanvallen op Gmail-accounts: geavanceerde phishing, pogingen om accounts over te nemen en zogeheten credential stuffing. Dat laatste betekent dat criminelen wachtwoorden die elders zijn uitgelekt, gewoon uitproberen op jouw mail.

Linda: De eerste stap is dus tweestapsverificatie aanzetten voor Gmail, een maatregel die beveiligingsspecialisten aanraden als belangrijke verdediging. Een wachtwoord alleen is dan niet genoeg. Je hebt ook een tweede bewijs nodig, meestal iets op je telefoon. Je zet het aan in de beveiligingsinstellingen van je account, het kost een paar minuten en het werkt op zowel telefoon als laptop.

Erik: Er staat ook meer op het spel dan je mail, want een gekaapte inbox kan aanvallers toegang geven tot andere gekoppelde diensten. De onderzoekers zien dat criminelen herstelprocedures misbruiken en social engineering inzetten, oftewel mensen verleiden om zelf iets af te geven. Daar zit de beperking: als iemand je overhaalt om een inlogcode door te geven, helpt die tweede stap niet meer.

Linda: Behandel elk onverwacht verzoek om een code dus als verdacht. En omdat juist herstelprocedures een doelwit zijn, loont het om te controleren of het herstel-e-mailadres en het telefoonnummer op je account echt van jou zijn. Wie zijn Gmail-adres aan andere diensten koppelt, verliest bij een overname dus meer dan alleen een inbox.

Het overzicht van gekoppelde apps in je Gmail-account opruimen houdt kwaadaardige apps buiten de deur.

Erik: Het tweede ding is een snelle controle van het overzicht van gekoppelde apps in je Gmail-account. Onderzoekers signaleren een nieuwere truc: kwaadaardige toestemmingsverzoeken. Dat zijn de schermen waarop een website of app vraagt om met je account te verbinden, en jij klikt op toestaan. Aanvallers bouwen nep-apps die precies dat vragen, en daarna hebben ze je wachtwoord misschien niet eens nodig.

Linda: Dat maakt die route zo aantrekkelijk. Tweestapsverificatie beschermt de voordeur, maar een app die je zelf hebt goedgekeurd, heeft al eigen toegang. Pauzeer dus bij elk toestemmingsscherm en lees wie er iets vraagt en wat die wil zien. Een app die alleen je naam nodig heeft, heeft geen logische reden om je mail te willen lezen en versturen.

Erik: Loop daarna de lijst langs van apps die al toegang hebben. Mensen koppelen in de loop der tijd quizjes, agendatools en nieuwsbriefdiensten, en vergeten die vervolgens. Alles wat je niet herkent of niet meer gebruikt, kun je verwijderen. De beperking is klein: haal je per ongeluk een app weg die je nog nodig hebt, dan koppel je die gewoon opnieuw.

Linda: Voor Nederlandse organisaties is het ook teamwerk. Eén medewerker die de verkeerde app goedkeurt op een Gmail-account dat aan het werk gekoppeld is, kan een route openen naar gedeelde contacten en bestanden, en van daaruit naar zakelijke mailfraude. Tien minuten controleren, plus de afspraak dat niemand op de automatische piloot op toestaan klikt, is een praktische eerste stap.

Linda: Vandaag hadden we het over: de verplichte AI-regels van China, het open Kimi-model van Moonshot AI, de AI-samenwerking tussen Canada en Duitsland, en quantumcomputers op weg naar echt nut. En twee dingen om zelf te doen: tweestapsverificatie voor Gmail en het overzicht van gekoppelde apps in je Gmail-account.

Erik: Meer weten of reageren? Ga naar thestateoftech.nl of mail ons op info@doorzetters.net.

Erik: State of Tech, de techwereld in 15 minuten.