Microsoft medische AI en Micron-staking in Taiwan

Linda: Welkom bij The State of Tech, vrijdag 23 oktober 2026. Ik ben Linda Duursma.

Erik: En ik ben Erik Van Doorn. Vandaag: Microsoft claimt een medische AI die twee keer zo goed is als een dokter, kritieke lekken in PHP raken zeventig procent van het web, Anthropic lanceert een proactieve AI-assistent genaamd Claude Duet en in Taiwan leggen chipmakers voor het eerst het werk neer. Plus twee dingen om vandaag uit te proberen: de gratis foto-opruimer Czkawka en de kaarteneditor GoldenDict waarmee je zelf de wereldkaart kunt verbeteren. We beginnen met die opvallende claim van Microsoft over medische AI.

Microsoft publiceert onderzoek waarin zijn diagnose-AI bijna twee keer zo nauwkeurig is als menselijke artsen.

Linda: Microsoft komt met onderzoek in het tijdschrift Science over een diagnose-AI die het bedrijf MAI-DxO noemt, en de cijfers zijn fors. Op gewone spoedeisende hulp-gevallen is het systeem bijna twee keer zo nauwkeurig als artsen, en op de echt complexe cases uit medische vakbladen zelfs meer dan twee keer. Daar bovenop zou het tot tweederde goedkoper werken. Microsoft gebruikt openlijk de term medische superintelligentie, en dat is een stevige framing, zelfs voor AI-begrippen.

Erik: Wat die test interessant maakt, is de opzet. Microsoft bouwde een nieuwe meetlat waarbij de AI stap voor stap door een casus heen moet, tests aanvraagt en de diagnose langzaam versmalt. Dat lijkt veel meer op hoe een echte arts werkt dan een multiplechoice-vraag. Critici wijzen er terecht op dat zo'n meetlat geen ziekenhuisgang is, en dat echte klinische studies met echte patiënten een heel andere lat zijn. Maar het gat in de cijfers is te groot om te negeren.

Linda: En juist het kostenverhaal zal Europese ministers van volksgezondheid wakker schudden. De zorgstelsels staan onder zware financiële druk, en ook in Nederland lopen de wachtlijsten op. Een tool die complexe gevallen sneller en goedkoper kan triëren, is precies waar budgethouders van dromen. De vraag is wie straks de aansprakelijkheid draagt als de AI het verkeerd heeft. Een arts die het advies volgt, de ziekenhuisbestuurder die de software kocht, of Microsoft zelf?

Erik: En hier komt de Europese AI-verordening meteen om de hoek kijken. Diagnose-AI valt onder de categorie hoog risico, en dat betekent strenge eisen rond transparantie, menselijk toezicht en documentatie. In Nederland kijken onder meer het ministerie van Volksgezondheid en de Inspectie Gezondheidszorg naar dit soort toepassingen. Een onderzoekspaper, hoe indrukwekkend ook, is nog geen CE-markering. En zonder die markering komt zo'n systeem een Nederlands ziekenhuis niet binnen.

Linda: Belangrijk is ook: Microsoft heeft dit opgezet als onderzoek, niet als product dat je morgen kunt bestellen. Dat is een slimme zet, want het zet de toon in het debat zonder dat het bedrijf zich meteen op harde beloftes vastlegt. Voor Nederlandse ziekenhuizen die al voorzichtig met AI experimenteren, bijvoorbeeld bij radiologie, is dit vooral een signaal dat de volgende generatie tools niet alleen beelden gaat lezen, maar meedenkt over de hele diagnose.

AI-tools helpen twee kritieke PHP-lekken te vinden die ongeveer zeventig procent van het web raken.

Erik: Beveiligingsonderzoekers van Wiz hebben twee kritieke lekken onthuld in PHP, de programmeertaal waarop nog altijd zo'n zeventig procent van alle websites draait. De kwetsbaarheden zitten in vrijwel elke PHP-versie van de afgelopen tien jaar. Noodpatches zijn er inmiddels, en beheerders worden dringend opgeroepen om direct bij te werken. Opvallend detail: Wiz gebruikte geavanceerde AI-tools om deze lekken te vinden, en dat begint een patroon te worden in dit soort onderzoek.

Linda: Dit type lek is ongeveer het ergste wat je kunt hebben. Een aanvaller heeft geen wachtwoord nodig, hoeft niemand te verleiden ergens op te klikken, maar stuurt gewoon het juiste verzoek en kan dan eigen code draaien op jouw server. Combineer dat met de enorme voetafdruk van PHP, van WordPress-sites tot webwinkels, overheidsportalen en kleine ondernemers, en je begrijpt de omvang. Voor Nederlandse hostingpartijen en webbureaus is dit een alles-laten-vallen moment.

Erik: Het Nationaal Cyber Security Centrum zal hier naar verwachting een waarschuwing over uitsturen, zeker richting gemeenten en kleinere overheidssites die vaak op PHP draaien. En de AI-hoek snijdt twee kanten op. Verdedigers vonden de bugs voor criminelen dat deden, dat is winst. Maar diezelfde AI-tools zitten ook in de gereedschapskist van aanvallers, die het internet nu sneller en goedkoper kunnen scannen op kwetsbare servers.

Linda: Wiz zelf zegt dat AI de drempel om aanvallen op te schalen flink verlaagt. We komen in een fase waarin het raampje tussen het uitbrengen van een patch en massale uitbuiting steeds kleiner wordt. Voor een Nederlandse webwinkel of kleine ondernemer betekent dit heel concreet: vraag vandaag nog aan je hostingpartij of jouw site is bijgewerkt. En bij twijfel, zet het hoger op de prioriteitenlijst dan de volgende campagne of nieuwsbrief.

Linda: Even een kleine onderbreking. Luister je vaker naar The State of Tech? Druk dan op de likeknop en abonneer je, zodat je nooit een aflevering mist. Oké, verder.

Anthropic lanceert Claude Duet, een proactieve AI-assistent voor Amerikaanse Pro- en Max-abonnees.

Erik: Anthropic heeft een wachtlijst geopend voor Claude Duet, een nieuw AI-product voor Amerikaanse betaalde abonnees, aangedreven door een model dat Opus vijf-punt-vijf heet. De pitch is anders dan bij een gewone chatbot. Duet geeft je ochtendbriefings, werkt op de achtergrond door tussen jouw berichten door, en piept alleen op als er echt een beslissing nodig is. Anthropic probeert daarmee de AI minder als zoekvenster te laten voelen en meer als een stille assistent die dingen gewoon afhandelt.

Linda: De strategische hoek is interessant. Anthropic positioneert zich al een tijd als het serieuze zakelijke alternatief voor OpenAI, met veel nadruk op veiligheid en werkomgevingen. Met Duet gaat het bedrijf verder richting echte agent-territorium: de AI doet dingen namens jou, in plaats van alleen antwoord te geven. Het ontwerp waarbij hij je alleen stoort als het echt moet, is een directe reactie op een hoofdpijnpunt van eerdere agents, die of te vaak lastig vielen of juist zonder vragen iets stoms deden.

Erik: Voor Nederlandse en Europese luisteraars zit de adder in het staartstuk: dit is om te beginnen alleen voor de Verenigde Staten. Anthropic zegt dat Europese gebruikers vergelijkbare functies kunnen verwachten, maar een datum ontbreekt. Een deel van de reden is regelgeving. Agent-AI die zelfstandig handelt, roept onder de Europese AI-verordening scherpere vragen op dan een gewone chatbot, rond transparantie, logging en gebruikerscontrole.

Linda: En dat is geen detail. Een assistent die buiten jouw directe opdracht om acties onderneemt, bijvoorbeeld mails versturen of in agenda's prikken, moet aantoonbaar traceerbaar zijn. Nederlandse bedrijven die hier straks mee aan de slag willen, kunnen alvast nadenken over wie binnen de organisatie verantwoordelijk is voor wat zo'n agent doet. Anthropic wil zijn complianceverhaal waterdicht hebben voordat dit in Europa breed uitrolt, en dat kan maanden duren.

Taiwan ziet zijn eerste chipstaking ooit, Micron-werknemers eisen een deel van de AI-geheugenwinst.

Erik: Vakbondsleden bij Micron in de Taiwanese stad Taoyuan hebben het werk neergelegd, in wat de eerste chipstaking in de geschiedenis van het land wordt genoemd. Negenennegentig procent van de bijna tweeduizend stemgerechtigden steunde een werkonderbreking van vierentwintig uur, die donderdagochtend begon. Het conflict is helder: werknemers willen een groter deel van de winst op AI-geheugenchips, een van de meest lucratieve producten in de hele technologieketen.

Linda: De Taiwanese chipindustrie staat juist bekend om industriële rust. Stakingen op deze schaal gebeurden simpelweg niet, deels door cultuur, deels omdat de sector zo verweven is met de nationale economische strategie. Dat maakt deze actie echt significant. Hoogwaardig geheugen voor AI-versnellers is wereldwijd schaars, en kopers boeken capaciteit soms jaren vooruit. De werknemers lezen diezelfde cijfers en willen hun zichtbare aandeel.

Erik: Een werkonderbreking van vierentwintig uur gaat de wereldwijde AI-keten op zichzelf niet breken. Maar het schept wel een precedent. Als Micron-werknemers op Taiwan zich kunnen organiseren en resultaat boeken, kunnen collega's bij andere fabrieken, ook in Zuid-Korea, volgen. En dat is een nieuw soort risico in een industrie die vooral gewend is om zich zorgen te maken over aardbevingen en geopolitieke spanningen.

Linda: Voor Nederlandse bedrijven is dit relevanter dan het lijkt. ASML in Veldhoven levert de machines waar deze chips mee gemaakt worden, en Nederlandse autofabrieken en clouddienstverleners vechten mee om geheugentoewijzingen. De prijzen klimmen al maanden, en arbeidsonrust is een nieuwe variabele erbij. Een AI-datacenter dat in Nederland wordt opgetuigd, is uiteindelijk afhankelijk van wat er op een industrieterrein in Taoyuan gebeurt. Die keten is korter dan je zou denken.

Czkawka is de gratis dubbelgangerjager die dubbele foto's en vergeten bestanden op je eigen laptop opspoort.

Erik: Tot slot twee dingen waar je vandaag iets mee kunt. Om te beginnen Czkawka. Het is een gratis, open-source opruimprogramma voor mensen met duizenden bestanden verspreid over mappen, externe schijven en oude back-ups. De kern is simpel: alles draait lokaal op je eigen computer. Niks wordt geüpload, niks wordt gescand door een server ergens, en er wacht geen abonnement aan het eind. De app zoekt dubbele bestanden, vergelijkbare foto's, lege mappen en andere rommel.

Linda: De context is dat de meeste mensen hun bestanden en foto's jarenlang hebben laten opstapelen, en nu óf maandelijks voor extra opslag betalen óf tegen opslaglimieten aanlopen. Czkawka pakt dat probleem bij de wortel aan: eerst opruimen, dan pas nadenken over meer ruimte. Gebruikers melden dat de app ook grote verzamelingen snel aankan, en dat is precies waar veel gratis alternatieven stuklopen. Hij is geschreven in Rust, en er zijn versies voor Windows, Mac en Linux.

Erik: Wat hem praktisch maakt, is dat je niet hoeft om te schakelen naar een heel nieuw ecosysteem. Je wijst hem naar je bestaande mappen, en hij laat je zien wat er dubbel staat. Jij beslist wat er weg mag. Besluit je een maand later dat het toch niets voor je is, dan staat alles gewoon op zijn oude plek. Die lage drempel is vaak wat mensen over de streep trekt om eindelijk eens op te ruimen.

Linda: Voor Nederlandse gebruikers die privacygevoelig zijn, bijvoorbeeld ouders die kinderfoto's liever niet door een Amerikaanse scanner laten halen, is dit precies het soort tool dat de moeite waard is om een middagje mee te experimenteren. Reken op een uurtje opstarten, en daarna kun je er zelf mee doorbouwen. Gratis blijft gratis, zonder verrassingen achteraf.

GoldenDict is het gratis woordenboekprogramma dat al je woordenboeken in één zoekvenster samenbrengt.

Erik: Tweede tip voor vandaag is GoldenDict, een gratis, open-source woordenboekprogramma voor je computer. Het idee is simpel: je laadt al je woordenboeken erin, en met één zoekopdracht krijg je de resultaten van allemaal naast elkaar. Van een Nederlands verklarend woordenboek tot een Engels-Duits vakwoordenboek, alles in één venster, zonder tussen sites en tabbladen te hoeven schakelen.

Linda: En dat is handig voor iedereen die regelmatig met meerdere talen werkt. Je kunt woordenboekbestanden in allerlei gangbare formaten inladen, vaak gratis te vinden, en je kunt ook Wikipedia of Wiktionary als bron toevoegen. Zo zie je bij één woord direct een vertaling, een uitleg en een encyclopedie-artikel. Alles werkt offline, dus ook in de trein zonder bereik of in het buitenland zonder dataroaming.

Erik: Er zit een slimme functie in die ik zelf het fijnst vind: de pop-upzoekfunctie. Selecteer een woord in een willekeurig programma, bijvoorbeeld in een pdf of een e-mail, en een klein venstertje toont meteen de vertaling of uitleg. Je hoeft het woord niet te kopiëren of ergens anders te plakken. Het draait op Windows, Linux en Mac en is volledig gratis.

Linda: Reken op een halfuurtje om je eerste woordenboeken te vinden en in te laden, en dan heb je een persoonlijke bibliotheek die altijd binnen handbereik ligt. Voor studenten, vertalers, taalliefhebbers of gewoon wie veel buitenlandse teksten leest, is dit een enorme tijdwinst. Download het vandaag en bouw rustig je eigen verzameling op.

Linda: Vandaag hadden we het over: Microsofts medische AI die bijna twee keer zo goed scoort als artsen, kritieke PHP-lekken die zeventig procent van het web raken, Anthropic die Claude Duet uitrolt in de Verenigde Staten, de eerste chipstaking ooit in Taiwan bij Micron, en twee dingen om zelf uit te proberen: de gratis foto-opruimer Czkawka en de kaarteneditor GoldenDict.

Erik: Meer weten of reageren? Ga naar thestateoftech.nl of mail ons op info@doorzetters.net.

Erik: State of Tech, de techwereld in 15 minuten.