OpenAI-datacenter Ohio: 8 GW, $105 mrd Nvidia & Apple-rechtszaak

Linda: Welkom bij The State of Tech, dinsdag 18 augustus 2026. Ik ben Linda Duursma.

Erik: En ik ben Erik Van Doorn. Vandaag: OpenAI bouwt het grootste AI-datacenter ter wereld in Ohio met steun van Nvidia, een Apple-aandeelhouder sleept het bestuur voor de rechter over piraterij en aandeleninkoop, een hacker verkoopt data uit de cloudomgevingen van McDonald's en Vodafone, een nieuwe koelmaterie maakt AI-chips vijfentwintig procent koeler, en twee dingen om zelf te proberen: het gratis diagrammentool Mermaid Chart en de Amsterdamse reisplanner Polarsteps Plan. We beginnen met dat monsterdatacenter in Ohio.

OpenAI bouwt het grootste AI-datacenter ter wereld in Ohio met honderdvijf miljard van Nvidia.

Linda: OpenAI tekent een huurcontract van twintig jaar voor wat het grootste AI-datacenter ter wereld moet worden, op de plek van een oude uraniumverrijkingsfabriek in Ohio. Nvidia zet er een financieringstoezegging van honderdvijf miljard dollar tegenover. Als het complex volledig af is, praten we over acht gigawatt aan capaciteit. Ter vergelijking: dat is ongeveer het stroomverbruik van een middelgroot Europees land. SoftBank en SB Energy gooien er nog eens ruim vier miljard bovenop voor lokale energie-infrastructuur, en de ontwikkelaars beloven vijfendertigduizend bouwbanen en vijfentwintighonderd vaste plekken, zonder dat de lokale energieprijs oploopt.

Erik: De echte kop van dit verhaal zit in dat woordje exclusief. De hele locatie draait uitsluitend op Nvidia-chips, en dat legt genadeloos bloot hoe strak de AI-hausse aan één leverancier vastzit. En kijk vooral naar de geldstroom: Nvidia financiert de klant die vervolgens weer Nvidia-hardware koopt. Elke dollar die Nvidia erin stopt, komt terug als chiporders. Op papier prachtige groei, maar het concentreert risico op een manier waar toezichthouders nu pas naar beginnen te kijken. Analisten noemen het inmiddels openlijk een circulaire kapitaalstroom.

Linda: Voor Nederland en Europa is dit ongemakkelijk nieuws. Deze ene locatie krijgt straks meer AI-rekenkracht dan de meeste Europese landen bij elkaar. Nederlandse AI-bedrijven, van start-ups in Amsterdam tot afdelingen bij ASML-klanten, huren steeds vaker capaciteit bij Amerikaanse hyperscalers. Dat betekent dat concurrentievermogen, snelheid en datasoevereiniteit afhangen van beslissingen die genomen worden in Californië of Ohio, niet in Den Haag of Brussel.

Erik: Het Nederlandse kabinet en de Europese Commissie hebben de mond vol van digitale autonomie, maar de harde cijfers vertellen een ander verhaal. Terwijl in Ohio acht gigawatt aan AI-capaciteit uit de grond komt, worstelt Nederland nog met de vraag óf er überhaupt nieuwe grote datacenters mogen komen, en zo ja waar. Groningen wilde graag, Zeewolde ging niet door. En stroom is hier al schaars: het net zit vol. Elke Europese ambitie op AI-gebied loopt uiteindelijk stuk op datzelfde stopcontact.

Apple-belegger sleept bestuur voor de rechter over AI-training op gepirateerde boeken.

Linda: Een aandeelhouder van Apple heeft een claim ingediend tegen de bestuurders van het bedrijf. De beschuldiging: het bestuur zou hebben verzwegen dat Apple gepirateerd auteursrechtelijk materiaal gebruikte om zijn AI-modellen te trainen. Volgens de aanklacht loopt Apple daarmee miljarden aan mogelijke schadeclaims op, terwijl het bestuur ondertussen voor vijfenveertig miljard dollar aan eigen aandelen inkocht tegen wat de aanklager kunstmatig opgeblazen prijzen noemt. In gewone taal: het bestuur kocht aandelen terug terwijl het op een verborgen juridische bom zat.

Erik: Dit past in een breder patroon dat we het afgelopen jaar zagen. Meerdere AI-bedrijven zijn al aangeklaagd door schrijvers, uitgevers en rechthebbenden vanwege trainingsdata die zonder toestemming van websites en uit boeken is getrokken. Wat nieuw is: hier klaagt niet de rechthebbende, maar een eigen aandeelhouder de bestuurders aan omdat ze het risico niet zouden hebben gemeld. Als dat argument voet aan de grond krijgt, opent zich een tweede front voor elk beursgenoteerd bedrijf dat met vage trainingsdata werkt. Overal ter wereld zitten bestuurskamers deze week hun jaarverslagen nog eens door te lezen.

Linda: De timing is voor Europa opvallend scherp. De transparantieverplichtingen uit de AI Act voor aanbieders van algemene AI-modellen zijn nu van kracht, en die vereisen expliciet dat bedrijven op hoofdlijnen openbaar maken waarop hun modellen zijn getraind. Europese toezichthouders kunnen naar deze rechtszaak wijzen en zeggen: precies hierom eisen wij die transparantie. Nederlandse uitgevers, van de grote krantenconcerns tot de Groep Algemene Uitgevers, kijken hier met scherpe belangstelling naar.

Erik: Voor Nederlandse rechthebbenden opent dit een concreet perspectief. Denk aan schrijvers verenigd in de Auteursbond, of aan collectieve beheersorganisaties zoals Lira en Pictoright. Als een Amerikaanse rechter meegaat in de redenering dat trainingsdata een openbaar te maken risico is, wordt het makkelijker voor Europese partijen om vergelijkbare claims neer te leggen. Voor Nederlandse gebruikers van Apple Intelligence verandert er op korte termijn weinig, maar de vraag wie er straks nog mag trainen op welk boek, is opeens heel scherp geworden.

Linda: Even een kleine onderbreking. Luister je vaker naar The State of Tech? Druk dan op de likeknop en abonneer je, zodat je nooit een aflevering mist. Oké, verder.

Hacker verkoopt gestolen data uit Azure-clouds van McDonald's, Vodafone en andere reuzen.

Erik: Een hacker die zichzelf TheHatman noemt, biedt op ondergrondse fora data aan die volgens hem rechtstreeks uit de Microsoft Azure-omgevingen van meerdere grote bedrijven komt. De lijst met slachtoffers is stevig: McDonald's, Tata Consultancy Services, Vodafone en hotelketen InterContinental worden allemaal genoemd. Wat dit anders maakt dan een gewoon datalek, is de bewering dat de data binnen de cloudomgevingen van de klanten zelf is gestolen, niet uit een lekkende app of een verloren laptop. Als dat klopt, wijst het op gestolen beheerderswachtwoorden of verkeerd ingestelde toegangsrechten op grote schaal.

Linda: De naam Vodafone doet in Europa direct de bel rinkelen. Vodafone heeft tientallen miljoenen abonnees in Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Italië en Spanje, en tot voor kort ook in Nederland. Elke bevestigde datalek moet binnen tweeënzeventig uur bij de nationale toezichthouder worden gemeld onder de AVG. Onze eigen Autoriteit Persoonsgegevens zal willen weten of Nederlandse klantgegevens erbij zaten, ook al ging VodafoneZiggo hier deels een andere kant op. En InterContinental heeft hotels door heel Europa: reserverings- en loyaltydata kunnen dus zomaar meegepakt zijn.

Erik: De grote les gaat over gedeelde verantwoordelijkheid in de cloud. Microsoft beveiligt het Azure-platform, maar klanten zijn zelf verantwoordelijk voor hun instellingen, hun identiteitsbeheer en hun toegangsregels. Aanvallers zijn de laatste jaren verschoven van inbreken bij de cloudleverancier naar misbruik maken van legitieme klantwachtwoorden. Veiligheidsonderzoekers waarschuwen daar al langer voor, en dit incident laat zien hoe pijnlijk dat in de praktijk uitpakt.

Linda: Voor Nederlandse bedrijven die in Azure zitten, en dat is een groot deel van de mkb- en corporate-wereld, is dit een concrete waarschuwing. Multifactor-inloggen voor beheerders is geen nice-to-have meer, en periodiek de toegangsrechten opschonen ook niet. Het Nationaal Cyber Security Centrum in Den Haag hamert daar al langer op. Het rare van cloud is dat mensen denken dat de beveiliging automatisch geregeld is omdat het bij Microsoft staat. Dit incident laat zien: die aanname kost geld.

Nieuwe siliciumcarbide-plaat koelt AI-chips vijfentwintig procent beter.

Erik: Chipmaterialenbedrijf Coherent is begonnen met het uitleveren van proefexemplaren van een nieuwe siliciumcarbide-plaat van driehonderd millimeter, speciaal ontworpen om warmte weg te trekken bij AI-chips. Het bedrijf zegt dat het materiaal warmte tot vijfentwintig procent beter verspreidt dan de huidige standaard, en, dat is cruciaal, het past in bestaande chipfabrieken. Coherent stuurt monsters naar toonaangevende AI-chippartners, al noemt het bedrijf geen namen. Grote kans dat Nvidia en AMD op de lijst staan.

Linda: Dit is de saaie kant van de AI-hausse, en misschien wel de belangrijkste. Elke nieuwe generatie AI-versnellers slurpt meer stroom en produceert meer warmte dan de vorige. Nvidia's nieuwste serverkasten zitten inmiddels ruim boven de honderd kilowatt per rack, en op een gegeven moment kookt silicium zichzelf gaar. Betere warmteverspreiding is een van de weinige knoppen die overblijven zonder dat je een nieuwe kerncentrale moet bouwen. Vijfentwintig procent extra warmteafvoer betekent in de praktijk hogere kloksnelheden of chips die langer meegaan.

Erik: Voor Europa raakt dit twee grote agenda's tegelijk. De Europese Chips Act pompt miljarden in nieuwe halfgeleidercapaciteit in Frankrijk, Duitsland en Nederland. Nieuwe warmtematerialen kunnen zomaar in de specificaties van die nieuwe fabrieken belanden. En Europese datacenters zitten onder toenemende regelgevingsdruk om efficiënter te worden onder de energie-efficiëntierichtlijn.

Linda: Nederland heeft in dit verhaal een eigen kaart in handen. Rondom Eindhoven zit een dichte cluster van chipmateriaal- en chipmachinebedrijven, met ASML als bekendste, maar ook toeleveranciers voor exact dit soort geavanceerde materialen. En Nederlandse datacenterexploitanten, van kleine partijen bij Amsterdam tot de grote hyperscaler-vestigingen, worden door lokale overheden steeds harder aangesproken op hun energieverbruik. Alles wat AI-chips koeler houdt, betekent minder stroomvraag per berekening, en dat is precies wat het overvolle Nederlandse stroomnet nodig heeft.

De gratis diagram-tool Mermaid Chart maakt van elke browser een gedeelde tekentafel voor processen.

Erik: Tot slot twee dingen waar je vandaag zelf iets mee kunt. Als eerste Mermaid Chart, een gratis diagramtool in de browser die stilletjes een favoriet is geworden onder ontwikkelaars, technisch schrijvers en projectleiders. In plaats van hokjes over een canvas te slepen, typ je een paar regels gewone tekst, en Mermaid Chart tekent er automatisch een stroomschema, tijdlijn of organigram bij. Verander een woord in de tekst en het diagram werkt zich direct bij.

Linda: Het slimme zit in de open standaard erachter. Mermaid wordt al ondersteund door GitHub, GitLab, Notion en heel veel documentatieplatforms. Diagrammen die je in Mermaid Chart bouwt reizen dus met je mee: geen leverancier die je vasthoudt aan een eigen bestandsformaat. Gebruikers melden dat een stroomschema waar ze vroeger twintig minuten mee bezig waren in klassieke tools, nu in twee minuten klaar is. Het draait volledig in de browser, geen installatie nodig, en de gratis laag is ruim genoeg voor persoonlijk gebruik of een klein team.

Erik: Voor Nederlandse gebruikers zit er nog een praktische hoek aan. Omdat de diagrammen als tekst worden opgeslagen, kun je ze makkelijk in versiebeheer stoppen, meesturen in een code-review en opnemen in technische documentatie zonder een gesloten bestandsformaat. Publieke sectorteams, denk aan gemeenten die bezig zijn met de Wet open overheid, waarderen dat: het past bij inkoopregels die open standaarden vereisen.

Linda: Waar je hem vindt: mermaidchart.com, direct in je browser. Er is een gratis laag die voor de meeste mensen genoeg is, en een betaalde versie met teamsamenwerking en privé-opslag. Probeer vanmiddag eens een proces uit je werk te tekenen dat je al veel te lang wilde vastleggen. Grote kans dat je tussen de bedrijven door een compleet stroomschema hebt staan waar collega's echt iets aan hebben.

Polarsteps Plan bouwt een complete meerlanden-reis zonder je locatiedata weg te geven.

Erik: Het tweede is Polarsteps Plan, de reisplan-kant van de Amsterdamse reis-app Polarsteps. Waar de bekende hoofd-app je reis achteraf stilletjes in kaart brengt, laat Plan je een reis vooraf bouwen. Je zet punten op de kaart, voegt hotels, vluchten en veerboten toe, en de app maakt er een dag-voor-dag-planning van die je met reisgenoten kunt delen.

Linda: Wat het onderscheidt van Google Trips en soortgelijke tools is de Europese privacyhouding. Polarsteps zit in Amsterdam, valt gewoon onder de AVG, en het bedrijf heeft expliciet gezegd geen locatiedata aan adverteerders te verkopen. Reviewers noemen vooral hoe soepel het werkt voor reizen door meerdere Europese landen, waarin je treinen, prijsvechtervluchten en een enkele veerboot combineert. De planning synchroniseert met de hoofd-app, dus zodra je onderweg bent staat je dagindeling er al, offline kaarten incluis.

Erik: De gratis laag laat je één reis tegelijk plannen, wat voor de meeste mensen genoeg is. Wie vaker weg is, kan doorstromen naar een betaalde laag met onbeperkt plannen en betere samenwerkingsfuncties. Het werkt op iOS en Android, en er is een webversie voor het serieuze plakwerk op de laptop. Met de herfstvakantie en de kerstmarkten in aantocht is dit een tijdige tip. Kwartier op de bank en je hebt een deelbare planning voor die stedentrip naar Wenen of die treinreis richting Kroatië.

Linda: Vandaag hadden we het over: het monsterdatacenter van OpenAI en Nvidia in Ohio, een Apple-belegger die het bestuur voor de rechter sleept over AI en gepirateerde boeken, een grote hack in de Azure-clouds van Vodafone, McDonald's en InterContinental, en een nieuwe koelmaterie die AI-chips een kwart efficiënter afkoelt. En twee dingen om zelf te proberen: het gratis diagrammentool Mermaid Chart en de Amsterdamse reisplanner Polarsteps Plan.

Erik: Meer weten of reageren? Ga naar thestateoftech.nl of mail ons op info@doorzetters.net.

Erik: State of Tech, de techwereld in 15 minuten.