Alphabet cloud 500 mrd & AMD Helios daagt Nvidia uit

Linda: Welkom bij The State of Tech, donderdag 23 juli 2026. Ik ben Linda Duursma.

Erik: En ik ben Erik Van Doorn. Vandaag: Alphabet boekt recordorders voor cloud maar ziet de vrije kasstroom kelderen door AI-uitgaven, AMD daagt Nvidia uit met een compleet nieuw AI-rack-systeem, de Verenigde Staten en China plannen hun eerste formele AI-gesprekken onder president Trump, chipmaker TSMC verhoogt vanaf 2027 zijn prijzen met tien procent, en tot slot twee dingen om zelf uit te proberen: de vernieuwde desktopversie van berichten-app Signal en de gratis foto-opschoner Lensless. We beginnen bij Alphabet.

Alphabet ziet cloud-orders exploderen boven de vijfhonderd miljard dollar, maar de vrije kasstroom duikt in het rood door AI-uitgaven.

Linda: Alphabet, het moederbedrijf van Google, heeft gisteren zijn kwartaalcijfers naar buiten gebracht en het is een verhaal met twee gezichten. De cloudtak overtreft de verwachtingen ruimschoots en de orderportefeuille voor clouddiensten staat inmiddels boven de vijfhonderd miljard dollar. Dat is een gigantisch signaal dat bedrijven wereldwijd in de rij staan voor AI-infrastructuur. Maar tegelijk is de vrije kasstroom van Alphabet negatief geworden, omdat het bedrijf enorme bedragen uitgeeft aan datacenters, chips en alles wat nodig is om die orders daadwerkelijk te leveren. Het aandeel zakte gisteravond in de nahandel, terwijl beleggers probeerden te snappen wat ze hier nu precies zagen.

Erik: En die spanning is eigenlijk het hele verhaal. Op papier is een orderboek van een half biljoen dollar een gouden ticket. In de praktijk moet Alphabet fysieke capaciteit bouwen in een tempo dat we in de techsector nog niet eerder hebben gezien. Het bedrijf zegt in feite tegen de markt: vertrouw ons, die uitgaven verdienen zich later terug. En beleggers vragen zich af hoeveel later dat is, en wat er gebeurt als de AI-vraag afkoelt of als de marges op cloud-AI dunner blijken dan verwacht. De discussie gaat allang niet meer over één kwartaal, hij gaat over de vraag of het businessmodel van de grote cloudpartijen nog werkt bij dit soort investeringstempo.

Linda: Voor Nederland speelt dit op twee niveaus. Nederlandse bedrijven zitten volop tussen die klanten in dat orderboek, dus de prijs en beschikbaarheid van Googles cloud-AI hier hangen af van hoe deze bouwgolf uitpakt. Denk aan ING, aan Ahold Delhaize, aan Philips: allemaal partijen die AI-diensten uit de cloud afnemen. Tegelijk zit er in de Eemshaven en in Middenmeer flink wat Google-datacentercapaciteit, dus een deel van die uitgaven landt letterlijk in Nederlandse infrastructuur, met bijbehorende vragen over stroomverbruik en netcongestie.

Erik: En dat maakt het extra interessant voor de Autoriteit Consument en Markt en voor de netbeheerders. Als Alphabet dit tempo aanhoudt, betekent dat meer druk op het Nederlandse stroomnet, meer discussie over aansluitcapaciteit voor datacenters, en meer politieke aandacht voor de vraag wie er voorrang krijgt op het net. Kortom: die orderberg in Californië heeft directe consequenties voor keuzes die in Den Haag en bij TenneT gemaakt moeten worden.

AMD presenteert een nieuw AI-rack-systeem Helios en wil eindelijk het Nvidia-monopolie doorbreken.

Linda: AMD houdt vandaag zijn Advancing AI 2026-evenement, en topvrouw Lisa Su onthult daar de nieuwe generatie AI-hardware. De belangrijkste aankondigingen zijn nieuwe serverprocessors en nieuwe AI-versnellers, die samen een kant-en-klaar AI-computersysteem vormen dat AMD Helios noemt. In gewone taal: AMD verkoopt niet langer alleen chips, maar hele voorgeconfigureerde AI-serverkasten die je zo in een datacenter kunt zetten. Doelgroep zijn de grote cloudleveranciers en grote bedrijven die nu vrijwel uitsluitend bij Nvidia kopen.

Erik: En daar zit precies de bedoeling. Nvidia domineert de AI-hardwaremarkt al jaren, en dat zie je terug in de prijzen en de wachttijden. AMD verkoopt Helios als een geloofwaardig tweede spoor: vergelijkbare prestaties, en vooral leverbaar zonder dat je twaalf maanden in de wachtrij staat. Als AMD dit op grote schaal kan waarmaken, verandert de economie van AI-infrastructuur wezenlijk. Cloudpartijen krijgen onderhandelingsmacht, en de prijs van AI-rekenkracht hoeft niet meer eindeloos door te stijgen.

Linda: Voor Europa en Nederland raakt dit een concreet pijnpunt. Europese AI-bedrijven en onderzoeksinstituten klagen al lang dat ze onvoldoende Nvidia-hardware kunnen krijgen, en dat wat ze wel krijgen extreem duur is. Denk aan het Nederlandse initiatief rond een nationaal AI-rekenfaciliteit en aan universiteiten als de TU Delft en de UvA, die rekencapaciteit hard nodig hebben. Een echt alternatief van AMD betekent dat Europese cloudleveranciers, van de Franse en Duitse spelers tot kleinere Nederlandse partijen, sneller en betaalbaarder kunnen opschalen. Het speelt ook mee in de discussie over soevereine AI: rekenkracht binnen Europese grenzen wordt makkelijker als er meer dan één leverancier is die kan leveren.

Linda: Even een kleine onderbreking. Luister je vaker naar The State of Tech? Druk dan op de likeknop en abonneer je, zodat je nooit een aflevering mist. Oké, verder.

Washington en Beijing plannen in september hun eerste formele AI-gesprekken onder president Trump.

Erik: De Verenigde Staten en China gaan naar verluidt in september voor het eerst formeel om tafel over kunstmatige intelligentie. Op de agenda staat het veilig beheren van geavanceerde AI-modellen, dus die systemen waarvan de capaciteiten sneller groeien dan de vangrails eromheen. Dit wordt de eerste officiële AI-ontmoeting tussen beide landen onder president Trump, en dat is op zichzelf al opmerkelijk. Beide regeringen laten hiermee zien dat ze zich publiekelijk zorgen maken over het tempo van de ontwikkeling, in elk geval genoeg om erover te praten.

Linda: Het is wel belangrijk om de verwachtingen laag te houden. Dit is geen verdragsonderhandeling, en geen van beide partijen hint op bindende afspraken. Wat op tafel ligt is een gedeelde woordenschat voor risico: wat noemen we een frontier-model, welke incidenten moeten worden gemeld, en is er ergens gedeelde grond over veiligheidstests voordat een model uitkomt. Gezien de bredere handelsspanningen tussen de VS en China is het feit dat ze überhaupt willen praten al veelzeggend. AI-veiligheid lijkt een van de weinige onderwerpen te zijn waar samenwerking politiek nog haalbaar is.

Erik: Voor Europa en Nederland is dit een moment om nauwlettend mee te kijken, niet om aan tafel te schuiven. Brussel is de afgelopen jaren wereldwijd de luidste stem geweest over AI-regulering, met de AI-verordening als sjabloon waar andere landen naar verwijzen. Als Washington en Beijing straks hun eigen gedeelde principes vinden, ook al is dat losjes, kan dat de Europese aanpak versterken óf juist marginaliseren. Nederlandse beleidsmakers en toezichthouders, denk aan het ministerie van Economische Zaken en de Autoriteit Persoonsgegevens, zullen willen weten of die gesprekken voortbouwen op de Europese lijn of er een concurrerend spoor naast zetten.

Chipfabrikant TSMC verhoogt zijn prijzen vanaf 2027 met tot tien procent, en dat werkt door in de hele techketen.

Linda: TSMC, de grootste chipfabrikant ter wereld, gaat zijn prijzen vanaf 2027 met tot tien procent verhogen. Bronnen dichtbij het bedrijf zeggen dat de verhoging zowel oudere als nieuwste productie raakt, en breed geldt voor alle klanten. De redenen zijn oplopende kosten voor grondstoffen, duurdere machines en de enorme rekening voor nieuwe fabrieken buiten Taiwan, met name in de Verenigde Staten, Japan en Duitsland. Dit komt vlak nadat TSMC een recordwinst boekte in het tweede kwartaal, vooral gedreven door de vraag naar AI-chips.

Erik: Het interessante is niet dát TSMC de prijzen verhoogt, maar wie het uiteindelijk betaalt. TSMC maakt chips voor vrijwel elk groot merk dat je kunt bedenken, van Apple en Nvidia tot AMD en Qualcomm. Een prijsstijging van tien procent bij de fabrikant sijpelt door de hele elektronica-industrie. Uiteindelijk zie je die terug in telefoons, laptops, auto's en steeds meer in de servers die AI draaien. En omdat er nu al klanten in de rij staan voor capaciteit, hebben afnemers weinig ruimte om terug te duwen. Het is echt een verkopersmarkt op het scherpst van de snede van chipproductie.

Linda: Voor Nederland werkt dit twee kanten op. Aan de ene kant krijgen ASML en de bredere Nederlandse chipketen goede rugwind: TSMC investeert fors in nieuwe fabrieken, waaronder die in Dresden, en die worden voor een groot deel gevuld met machines uit Veldhoven. Aan de andere kant merken Nederlandse consumenten en bedrijven de prijsverhoging vanaf 2027 in de winkel: nieuwe telefoons, laptops en auto's worden duurder. En voor Nederlandse maakbedrijven die zelf elektronica in hun producten verwerken, van medische apparatuur tot industriële machines, betekent dit een structurele stijging van de inkoopprijs van componenten.

Erik: En het legt nog iets bloot: de fragiliteit van deze keten. Als één bedrijf de prijs kan zetten voor bijna alle geavanceerde chips wereldwijd, dan is dat een concentratierisico waar Europese beleidsmakers al langer over praten. De Europese Chips Act moet daar iets aan doen, maar zoals deze prijsverhoging laat zien: het gaat nog jaren duren voordat Europa echt een tegenwicht heeft opgebouwd.

Berichten-app Signal krijgt een grote desktopvernieuwing en verandert in een serieus werkgereedschap.

Linda: Tot slot twee dingen waar je vandaag zelf mee aan de slag kunt. Om te beginnen: de versleutelde berichten-app Signal heeft de afgelopen weken een set desktopverbeteringen uitgerold die door reviewers een echte upgrade wordt genoemd, zeker voor wie tussen laptop en telefoon werkt. Signal staat vooral bekend om privacy: end-to-end versleuteling standaard, en als je een gebruikersnaam instelt zien je contacten je telefoonnummer niet.

Erik: Wat er is veranderd, is de ervaring op de computer. Bestanden delen gaat veel soepeler, zoeken in oude gesprekken werkt eindelijk goed, en de interface voelt niet langer als een telefoonapp die is uitgerekt naar een groot scherm. Volgens gebruikers verwerkt Signal nu grotere bestanden zonder hikjes, en de groepschatfuncties zijn ver genoeg meegegroeid dat kleine teams er echt mee kunnen werken. Handig als je iets zoekt tussen WhatsApp, dat bij Meta zit, en Telegram, dat zijn eigen privacyvragen kent.

Linda: Voor Nederlandse gebruikers is dit extra relevant omdat Signal wordt beheerd door een non-profitstichting die geen advertenties verkoopt en geen berichten scant voor AI-training. Nederlandse journalisten, advocaten en ondernemingsraden gebruiken Signal al langer voor gevoelige communicatie, en met deze desktopvernieuwing wordt het ook interessant voor gewone teams die niet meer via een reclameplatform willen overleggen. Signal is gratis op Windows, Mac, Linux, iPhone en Android, en de desktopversie installeer je in een paar minuten. Enige puntje: je hebt nog altijd een telefoonnummer nodig om een account aan te maken, al kun je dat daarna verbergen voor anderen.

De gratis webapp Lensless haalt toeristen en rommel uit je vakantiefoto's zonder ze naar een grote cloud te sturen.

Erik: Het tweede tipje is Lensless, een gratis webtool die veel aandacht krijgt bij reisfotografen en gewone vakantiegangers. Wat hij doet is simpel maar handig: toeristen, achtergrondrommel en kleine afleidingen uit je foto's halen, en het meeste van dat rekenwerk gebeurt in je browser zelf, niet op een verre server. Dus die foto van de Trevi-fontein met vijftig onbekenden in beeld wordt binnen een minuut een veel schonere opname.

Linda: De techniek erachter is niet nieuw, achtergrond weghalen en objecten wissen zit al jaren in dure fotobewerkers, maar Lensless heeft het teruggebracht tot iets dat iedereen kan gebruiken zonder abonnement of account. Reviewers noemen de resultaten opvallend schoon voor een gratis tool, vooral bij landschappen en architectuur waar de software duidelijke randen heeft om mee te werken. Bij drukke mensenmenigten is het minder overtuigend, dat is wel goed om te weten voordat je wonderen verwacht.

Erik: Voor Nederlandse gebruikers is dit een prettige toevoeging aan de telefoon, zeker richting het vakantieseizoen. Je opent Lensless direct in de mobiele browser, sleept een foto erin, en exporteert de opgeschoonde versie zonder ooit een app te installeren. En omdat veel bewerking lokaal blijft, geef je je vakantiealbum niet uit handen aan een ander platform dat er trainingsdata van maakt. Gratis, geen inlog, werkt op elk apparaat met een moderne browser. Tien minuten proberen vanavond en je weet of het je bevalt.

Linda: Vandaag hadden we het over: Alphabet met een half biljoen aan cloudorders maar een negatieve vrije kasstroom, AMD dat Nvidia uitdaagt met het nieuwe Helios-systeem, de eerste formele AI-gesprekken tussen de VS en China onder president Trump, en chipmaker TSMC die vanaf 2027 zijn prijzen met tien procent verhoogt. Plus twee dingen om zelf te proberen: de vernieuwde desktopversie van Signal en de gratis foto-opschoner Lensless.

Erik: Meer weten of reageren? Ga naar thestateoftech.nl of mail ons op info@doorzetters.net.

Erik: State of Tech, de techwereld in 15 minuten.