GitHub Copilot agents: agentic AI neemt programmeerwerk over

Linda: Welkom bij The State of Tech, donderdag 11 juni 2026. Ik ben Linda Duursma.

Erik: En ik ben Erik Van Doorn. Vandaag: CrowdStrike waarschuwt voor een nieuwe golf AI-cyberspionage, Adobe meldt kwartaalcijfers onder druk van generatieve AI, GitHub Copilot krijgt zelfstandige AI-helpers en xAI lanceert Grok Build, en Amnesty wil een verbod op overheidsrisicoprofilering met AI. Plus twee dingen om vandaag uit te proberen: de gratis browser-extensie uBlock Origin tegen verborgen proxy-verkeer en de nieuwe Windows 11-update KB5094126 met een snelheidsboost voor je processor. We beginnen met de waarschuwing van CrowdStrike over AI-gedreven cyberspionage.

CrowdStrike ziet AI als nieuwe motor achter staatsgesteunde cyberspionage.

Linda: Beveiligingsbedrijf CrowdStrike kwam vandaag met een stevig rapport. AI-innovatie zelf is nu een strategische prijs geworden in de cyberoorlog tussen staten. China wordt expliciet genoemd als land dat AI-capaciteiten ziet als nationale buit, iets om te stelen of te kopiëren.

Erik: En tegelijk gebruiken cybercriminelen AI om hun aanvallen zelf sneller en gemener te maken. CrowdStrike noemt drie concrete patronen. Het stelen van inloggegevens gaat sneller doordat AI brute-force-pogingen slim aanstuurt. Forensisch bewijs wordt automatisch gewist, dus na een inbraak is veel moeilijker te reconstrueren wat er gebeurd is. En de softwareketen wordt aangevallen, dus niet één bedrijf, maar de leverancier waar honderd bedrijven aan hangen.

Linda: Het beeld dat hieruit opdoemt is dat AI aan beide kanten van de muur staat. Verdedigers gebruiken het om patronen te zien, aanvallers gebruiken het om patronen te vermijden. En de aanvallers hoeven maar één keer raak te schieten.

Erik: De kernboodschap van CrowdStrike is dat beveiliging vanaf het ontwerp in AI-systemen moet zitten, niet er later overheen geplakt. Wie nu een AI-model in productie zet zonder beveiliging vanaf dag één, bouwt eigenlijk een open deur.

Linda: Wat het rapport ook laat zien is de vervaging tussen criminaliteit en geopolitiek. Een groep die op papier crimineel is, blijkt vaak indirect te werken voor een staat. De grens tussen ransomware-bende en inlichtingendienst wordt dunner.

Erik: En dat raakt het bedrijfsleven direct. Een Nederlands middelgroot bedrijf dat denkt "ik ben te klein voor een staatshacker" zit er naast, want via de softwareleverancier kom je alsnog binnen het vizier.

Linda: En dat brengt ons bij een ander verhaal waar AI de marktdynamiek omgooit, maar dan aan de zachte kant.

Adobe presenteert kwartaalcijfers terwijl AI de toekomst van Photoshop op het spel zet.

Erik: Adobe rapporteerde gisteravond, beurstijd, de cijfers over zijn fiscale tweede kwartaal. Analisten verwachtten een aangepaste winst per aandeel van vijf dollar eenentachtig op een omzet van rond de zes komma vier vijf miljard dollar. Geen kleine getallen.

Linda: De achtergrond is dat het Adobe-aandeel dit jaar al ongeveer dertig procent in waarde verloor. De zorg op de markt is simpel: gaat generatieve AI de abonnementen op Photoshop, Illustrator en Premiere wegvreten, of juist aanjagen?

Erik: De directe concurrent die in het artikel wordt genoemd is een nieuwe ontwerp-AI van Anthropic, Claude Design geheten. Daarmee kun je in natuurlijke taal vragen om een logo, een banner of een complete huisstijl, zonder ooit Photoshop te openen. Dat is het soort tool dat Adobe's businessmodel raakt waar het pijn doet.

Linda: Tegelijk zit Adobe zelf vol AI. Firefly, hun eigen beeldgenerator, is geïntegreerd in alle grote pakketten. De vraag is of klanten dat genoeg vinden, of dat ze overstappen naar goedkopere AI-tools die buiten het Adobe-abonnement vallen.

Erik: Wat dit kwartaal interessant maakt: het is de eerste echte stresstest. Tot nu toe kon Adobe zeggen "AI is een kans". Nu moeten ze in de cijfers laten zien dat hun klanten ook blijven betalen.

Linda: Voor de bredere softwarewereld is dit een graadmeter. Salesforce, SAP, alle abonnementsbedrijven kijken mee. Als zelfs Adobe, met zijn sterke merk, klanten verliest aan AI-startups, dan staat het hele software-as-a-service-model onder druk.

Linda: Even een kleine onderbreking. Luister je vaker naar The State of Tech? Druk dan op de likeknop en abonneer je, zodat je nooit een aflevering mist. Oké, verder.

Microsoft en xAI lanceren zelfstandige AI-helpers die voor programmeurs werken.

Erik: Op de tweede dag van de Microsoft Build-conferentie kwam de grote aankondiging: GitHub Copilot krijgt zogenoemde agents. Dat zijn AI-helpers die zelfstandig taken uitvoeren binnen Visual Studio, de programmeer-omgeving van Microsoft. Denk aan fouten opsporen, snelheid meten en testen schrijven, zonder dat de programmeur het zelf hoeft te starten.

Linda: En vrijwel gelijktijdig kwam xAI, het bedrijf van Elon Musk, met een bètaversie van Grok Build. Dat is een AI-assistent die direct in de terminal werkt, dus in dat zwarte tekstvenster waar programmeurs commando's typen. Hij draait op het nieuwste Grok-model.

Erik: Het patroon is duidelijk. De AI verschuift van "ik help je met één regel code" naar "ik neem een hele taak van je over". Dat is een fundamenteel andere belofte. Het is niet langer autocomplete, het is delegeren.

Linda: De vraag die ontwikkelaars zich nu stellen is wat hun rol wordt. Wordt een programmeur straks vooral iemand die AI-helpers aanstuurt en hun werk controleert? Of blijft er echt vakwerk over dat een mens moet doen?

Erik: Wat opvalt is hoe hard de concurrentie nu gaat. Microsoft, xAI, Google met Gemini, Anthropic met Claude, allemaal vechten ze om de programmeur als gebruiker. Want wie de ontwikkelaar heeft, heeft de software die morgen gebouwd wordt.

Linda: En de implicatie voor bedrijven is dat de productiviteit per programmeur omhoog kan, mits het werkt zoals beloofd. Maar er zit ook een risico aan: code die door AI is geschreven en niet goed gereviewd, kan kwetsbaarheden bevatten die niemand opmerkt.

Amnesty wil dat overheden stoppen met AI-systemen die burgers vooraf labelen als risico.

Erik: Amnesty International publiceerde vandaag een rapport waarin de organisatie pleit voor een verbod op risicoprofileringssystemen door overheden. Het gaat om systemen die voorspellen of iemand wetten gaat overtreden, fraude pleegt, of recht heeft op uitkering.

Linda: Amnesty stelt dat het gebruik daarvan in rechtshandhaving, sociale zekerheid en migratie onverenigbaar is met internationale mensenrechten. De kern van het argument: je behandelt mensen als verdachte op basis van wat een algoritme uit hun profiel afleidt, niet op basis van wat ze hebben gedaan.

Erik: En deze systemen worden steeds vaker aangedreven door AI, die op grote datasets patronen zoekt. Het risico is dat vooroordelen uit het verleden, bijvoorbeeld over wijk, achternaam of inkomen, worden ingebakken in de uitkomst.

Linda: Het rapport komt niet uit de lucht vallen. Het is een uitwerking van wat Amnesty al langer ziet in landen als Nederland, Frankrijk, Denemarken en Servië. Het bevat juridische en wetenschappelijke argumenten die activisten en advocaten kunnen gebruiken in rechtszaken tegen dit soort systemen.

Erik: De timing is opvallend. De Europese AI Act is net in werking en classificeert dit soort systemen als hoog risico, maar verbiedt ze niet altijd. Amnesty zegt feitelijk: hoog risico is niet genoeg, dit moet helemaal niet.

Linda: Voor overheden is dit een ongemakkelijk rapport. Veel landen hebben hun fraude-opsporing en grenscontrole inmiddels deels geautomatiseerd. Stoppen zou betekenen: terug naar handwerk, of een nieuw model bedenken.

Linda: Tot slot twee dingen waar je vandaag iets mee kunt. Eerst een tip uit de hoek van beveiliging.

Verborgen proxy-verkeer infiltreert bedrijfsnetwerken, en uBlock Origin helpt het thuis te zien.

Erik: Nieuw onderzoek van Infoblox in samenwerking met Synthient laat zien dat residential proxy-netwerken een grote en groeiende dreiging vormen. Even uitleggen: een residential proxy laat internetverkeer eruitzien alsof het van een gewone thuisgebruiker komt, terwijl het in werkelijkheid van een aanvaller of automatisch script is. Bij meer dan vijfenzestig procent van de bedrijven die Infoblox monitort, ziet men verzoeken naar verdachte proxy-domeinen.

Linda: Voor bedrijven is dit een serieuze zorg, maar ook thuisgebruikers kunnen ongemerkt onderdeel worden van zo'n netwerk. Vaak via een gratis VPN-app, een nep-browser-extensie of een gekraakte versie van een programma. Je internet wordt dan stilletjes doorverkocht.

Erik: De praktische vondst van vandaag is de gratis browser-extensie uBlock Origin. Die staat bekend als advertentieblokker, maar blokkeert ook verbindingen naar de soort domeinen die met proxy-netwerken in verband staan. De extensie is open source, gratis, en werkt in Firefox, Chrome en Edge.

Linda: Installatie kost ongeveer twee minuten. Je gaat naar de extensie-winkel van je browser, zoekt uBlock Origin met die exacte naam, en klikt op toevoegen. Daarna draait hij op de achtergrond. Belangrijk: let op de exacte naam, want er zijn nepvarianten in omloop die zich voordoen als uBlock Origin maar het tegenovergestelde doen.

Erik: Wat hij concreet doet: hij blokkeert advertenties, tracking-scripts en verdachte verbindingen voordat ze laden. Daardoor laden pagina's vaak sneller, en is het lastiger voor schimmige scripts om je browser te kapen voor proxy-doeleinden.

Linda: Een extra controle die je kunt doen: kijk in je router welke apparaten verbinding maken met internet als jij niets doet. Als er midden in de nacht veel verkeer is van een apparaat dat zou moeten slapen, is dat verdacht.

Erik: uBlock Origin is geen wondermiddel, maar voor een gratis tool die in twee minuten is geïnstalleerd, is het de meest effectieve beveiligingsstap die een gemiddelde gebruiker vandaag kan nemen.

Microsoft brengt Windows-update KB5094126 uit die je processor een korte snelheidsboost geeft.

Linda: Tot slot een update voor wie op Windows werkt. Microsoft rolt vanaf vandaag een nieuwe Windows 11-update uit, met het update-nummer KB5094126. Hij komt naar alle gebruikers van Windows 11 versie vijfentwintig H twee en vierentwintig H twee.

Erik: Het meest opvallende eraan is een functie die Microsoft "Low Latency Profile" noemt. Vrij vertaald: het systeem geeft je processor een korte snelheidsstoot, één tot drie seconden lang, op het moment dat jij een actie uitvoert die directe reactie vraagt.

Linda: Praktisch betekent dat: een venster opent sneller, een programma start vlotter, een klik voelt directer. Het zijn geen revolutionaire seconden, maar wel het soort kleine vertragingen die je dag lang frustreert zonder dat je het bewust merkt.

Erik: De update installeer je via de gebruikelijke route: Instellingen, Windows Update, controleren op updates. Bij de meeste gebruikers verschijnt hij vanzelf in de loop van de komende dagen. Een herstart is nodig, dus plan het op een moment dat je je computer even kunt missen.

Linda: Wat fijn is, deze update draait op bestaande hardware. Je hebt geen nieuwe processor nodig, geen nieuwe laptop. Of je nu een drie jaar oude desktop hebt of een laptop van vorige maand, het voordeel werkt.

Erik: Het is ook een beveiligingsupdate, dus naast de snelheidsboost worden er kwetsbaarheden gedicht. Voor wie nog twijfelt over installeren: dat is in dit geval extra reden om het wel te doen.

Linda: De winst is vooral merkbaar bij oudere machines die anders traag aanvoelen. Voor zware AI-werk of videobewerking maakt het weinig uit, maar voor dagelijks gebruik, browsen, e-mail, Office, voelt het systeem direct frisser.

Linda: Vandaag hadden we het over: de CrowdStrike-waarschuwing voor AI-cyberspionage, de Adobe-kwartaalcijfers in het AI-tijdperk, GitHub Copilot-agents en Grok Build voor programmeurs, het Amnesty-pleidooi tegen overheidsrisicoprofilering, en twee dingen om zelf te proberen: de browser-extensie uBlock Origin en de Windows 11-update KB5094126.

Erik: Meer weten of reageren? Ga naar thestateoftech.nl of mail ons op info@doorzetters.net.

Erik: State of Tech, de techwereld in 15 minuten.