AI-wet van kracht, BrainIAC en browseroorlog — The State of Tech

Linda: Hallo, welkom bij The State of Tech, dinsdag 3 maart 2026. Ik ben Linda Duursma.

Siert: En ik ben Siert de Groot. Zes onderwerpen vandaag, veel Ay Eye, en een browseroorlog die je misschien nog niet zag aankomen. Laten we beginnen.

Een nieuwe wet die AI aan banden legt — maar ook ruimte geeft.

Linda: Oké Siert, sinds eergisteren is het dan zover. De Wet op Kunstmatige Intelligentie is officieel ingegaan. Eerste maart, dus twee dagen geleden. Een wet die Ay Eye reguleert op basis van risico.

Siert: Klopt, en het is een best breed kader. De kern is: elk Ay Eye-systeem krijgt een risiconiveau. Laag, gemiddeld, of hoog. En hoe hoger het risico, hoe strenger de eisen. Denk aan transparantie, beveiliging, verantwoording. Je moet als ontwikkelaar kunnen uitleggen wat je systeem doet en waarom.

Linda: En er zitten ook harde verboden in. Ay Eye mag niet worden ingezet om menselijk gedrag te manipuleren. Je mag geen misleidende deepfakes maken. Kwetsbare groepen uitbuiten is expliciet verboden. En alles wat nationale veiligheid of openbare orde schaadt, mag ook niet.

Siert: Wat ik interessant vind, is dat de wet ook benadrukt dat Ay Eye een hulpmiddel is. Niet de beslisser. De mens houdt de doorslaggevende rol. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk is dat best lastig te handhaven. Wie bepaalt wanneer een Ay Eye-systeem de grens overgaat van advies naar beslissing?

Linda: Daar zit inderdaad de uitdaging. En wie gaat handhaven? Daar is nog veel onduidelijk. Maar het signaal is helder: je kunt niet meer zomaar een Ay Eye-systeem bouwen en de markt op gooien zonder na te denken over de consequenties.

Siert: En dat raakt eigenlijk iedereen. Bedrijven die Ay Eye gebruiken voor klantenservice, zorgverleners die Ay Eye-diagnoses inzetten, overheden die algoritmes gebruiken voor fraudedetectie. Iedereen moet nu nadenken: in welke risicocategorie valt mijn systeem? En voldoe ik aan de eisen?

Linda: Zeker voor Nederlandse overheden is dit spannend. We hebben de afgelopen jaren genoeg voorbeelden gezien van algoritmes die de mist ingingen. Denk aan de toeslagenaffaire. Deze wet had toen misschien een verschil kunnen maken. De vraag is of de handhaving nu wél tanden krijgt.

Siert: Dat wordt het echte testmoment. Een wet is mooi, maar zonder handhaving is het papier. We gaan het zien.

---

Een AI die ruis uit hersenscans filtert — en daarmee ziektes eerder opspoort.

Linda: Dan nu iets heel anders. Onderzoekers van de Universiteit van Cambridge hebben een Ay Eye-model gebouwd dat hersenaandoeningen kan voorspellen uit MRI-scans. Het heet BrainIAC en het doet iets slims met ruis.

Siert: Ja, en dit is echt fascinerend. Het probleem met hersenscans, vooral functionele MRI-scans, is dat er enorm veel ruis in zit. Dat maakt het lastig om patronen te herkennen die wijzen op een aandoening. BrainIAC pakt dat anders aan. Het model is getraind via self-supervised learning, dus het leert zichzelf patronen herkennen zonder dat een mens elk voorbeeld hoeft te labelen.

Linda: En hoe werkt dat dan concreet? Want ruis verwijderen klinkt simpel, maar dat is het natuurlijk niet.

Siert: Nee, absoluut niet. Het model herkent patronen in hersengebieden waar wel neuronen actief zijn en waar niet. En dan identificeert het gedeelde verstoringen, zeg maar de ruis die overal terugkomt, en filtert die eruit. Het resultaat is best spectaculair. In tests met functionele MRI-data was de ruisverwijdering tot tweehonderd procent beter dan bestaande technieken.

Linda: Tweehonderd procent. Dat is niet een beetje beter, dat is een compleet andere orde van grootte.

Siert: Dat is het. En het mooie is dat BrainIAC kan dienen als een soort fundament. Een generiek basismodel voor Ay Eye-analyse van hersenbeelden. Je kunt het uitbreiden met grotere datasets, andere typen scans. De onderzoekers zien dit als een eerste stap naar veel nauwkeurigere diagnoses van hersenaandoeningen.

Linda: En dat is voor patiënten natuurlijk enorm belangrijk. Vroeger een diagnose betekent vroeger kunnen behandelen. Bij iets als Alzheimer kan dat jaren schelen in kwaliteit van leven.

Siert: In Nederland hebben we sterke onderzoeksgroepen op dit gebied. Het Donders Instituut in Nijmegen, het Amsterdam UMC. Dit soort modellen sluit direct aan bij hun werk. Ik verwacht dat we hier snel vervolg op zien.

Linda: Mooi. Wetenschap die echt impact kan hebben.

---

Linda: Even een kleine onderbreking. Luister je vaker naar The State of Tech? Druk dan op de likeknop en abonneer je — zo mis je nooit een aflevering. Het helpt ons enorm. Oké, verder.

---

SoftBank wil het telecomnetwerk ombouwen tot de ruggengraat van het AI-tijdperk.

Linda: We gaan naar Barcelona, naar het Mobile World Congress. SoftBank kwam daar met een behoorlijk ambitieus verhaal. Ze willen hun hele telecomnetwerk omvormen tot wat ze de Telco Ay Eye Cloud noemen.

Siert: En dat is meer dan een marketingterm. Het idee is dat je Ay Eye-capaciteit niet alleen in grote datacenters stopt, maar verspreidt over het hele netwerk. Tot diep in de telecominfrastructuur. Zo krijg je extreem lage latentie, hoge betrouwbaarheid, en wat ze soevereine Ay Eye-capaciteit noemen.

Linda: Soeverein, dat betekent dat de data binnen de landsgrenzen blijft?

Siert: Dat is het idee. En dat is voor veel overheden en bedrijven een belangrijk punt. Je wilt niet dat je gevoelige Ay Eye-processen draaien op servers aan de andere kant van de wereld. SoftBank zegt: wij bouwen dat dichtbij, in het netwerk zelf.

Linda: Het is wel een enorme verschuiving voor een telecombedrijf. Van telefoonprovider naar Ay Eye-infrastructuurleverancier. Dat is niet zomaar een stapje.

Siert: Zeker. En het is ook een strategische zet. Telecombedrijven zien dat de waarde verschuift. Alleen data transporteren levert steeds minder op. Maar als je de infrastructuur bent wáárover Ay Eye draait, dan zit je ineens in een heel andere positie. Dit gaat over autonome voertuigen die real-time moeten reageren, over slimme fabrieken, over chirurgie op afstand. Daar kun je geen vertraging hebben.

Linda: En voor Nederland is de vraag dan: gaan KPN, T-Mobile, die richting ook op? Of blijven ze bij het klassieke model? De infrastructuur ligt er, het netwerk is er. Maar de stap naar Ay Eye-platform is een hele andere business.

Siert: Daar heb je gelijk in. En het vraagt ook enorme investeringen. Maar als je het niet doet, loop je het risico dat de grote cloudpartijen die rol overnemen. Het is een beetje nu of nooit voor telecombedrijven.

---

Je browser wordt je persoonlijke AI-assistent — en dat verandert hoe je het internet gebruikt.

Linda: Oké, een ander verhaal nu. Browseroorlog drie punt nul. Na de oorlog tussen Netscape en Internet Explorer, en later Chrome tegen de rest, is er nu een nieuwe ronde. En die draait helemaal om Ay Eye.

Siert: Ja, dit is interessant. We kennen allemaal ChatGPT en vergelijkbare tools als losse applicaties. Maar de grote techbedrijven willen Ay Eye nu direct ín de browser stoppen. Niet als een los tabblad, maar als iets dat meekijkt met wat je doet.

Linda: Meekijkt. Dat klinkt een beetje eng, eerlijk gezegd.

Siert: Snap ik. Maar het idee is dat de Ay Eye de context van de pagina leest die je bekijkt. Dus als je op een reissite zit, kan de assistent helpen met het vergelijken van hotels of het uitzoeken van de beste route. Zonder dat het direct in je e-mail of bankrekening zit. Dat is een bewuste keuze, zeggen de makers.

Linda: Maar de grens is dun. Vandaag leest het mee op een hotelsite, morgen wil het je agenda beheren. Dat glijdt snel af.

Siert: Dat risico is er zeker. Maar het gemak is ook echt. Stel je voor dat je browser al je routinetaken overneemt. Formulieren invullen, prijzen vergelijken, samenvattingen maken van lange artikelen. Dat scheelt enorm veel tijd.

Linda: En waar het echt om gaat, is wie die toegangspoort controleert. De browser is voor de meeste mensen de deur naar het internet. Als jouw Ay Eye-assistent in die browser zit, bepaal jij hoe mensen het web ervaren. Dat is enorme macht.

Siert: En Nederlanders zijn per hoofd van de bevolking een van de zwaarste internetgebruikers ter wereld. Welke browser je kiest, wordt straks een veel belangrijker beslissing dan het nu al is. Het gaat niet meer alleen om snelheid of privacy, maar om welke Ay Eye-assistent jouw online leven regelt.

Linda: Spannende tijden voor browserbouwers. En voor ons als gebruikers.

---

AI-fabrieken worden steeds groter — en daarmee ook de beveiligingsrisico's.

Linda: We blijven even in Barcelona. Palo Alto Networks kwam op het MWC met een nieuw beveiligingsecosysteem. En dit is specifiek gericht op wat ze Ay Eye-Factories noemen.

Siert: Ja, en dat is een term die je steeds vaker hoort. Ay Eye-Factories zijn die enorme datacenters en infrastructuren waar Ay Eye-modellen worden getraind en gedraaid. Denk aan duizenden GPU's bij elkaar, enorme hoeveelheden data, complexe netwerken. En al die infrastructuur moet beveiligd worden.

Linda: Want de aanvallen worden ook steeds geavanceerder, neem ik aan?

Siert: Absoluut. En het gaat niet alleen om de centrale datacenters. Palo Alto Networks heeft ook een integratie met Celerway aangekondigd voor hun next-generation firewalls. Dat zijn oplossingen voor vijf-G randapparaten. Dus apparaten die ver van het hoofdnetwerk zitten, op locaties in het veld, mobiel, soms onder zware omstandigheden. Die moeten ook streng beveiligd zijn met versleutelde data.

Linda: Dus het gaat eigenlijk om de hele keten. Van het hart van de Ay Eye-fabriek tot het uiterste puntje van het netwerk.

Siert: Dat is het. En dat is ook logisch. Hoe afhankelijker we worden van Ay Eye voor kritieke processen, hoe groter de schade als er iets misgaat. Een aanval op een Ay Eye-systeem dat medische beslissingen ondersteunt, of dat autonome voertuigen aanstuurt, dat is potentieel rampzalig.

Linda: En voor Nederland speelt dit dubbel. We hebben bedrijven als ASML en NXP die cruciale onderdelen leveren voor Ay Eye-infrastructuur. De beveiliging van die toeleveringsketen is voor hen strategisch van levensbelang.

Siert: Zeker. Als jouw chips in de meest geavanceerde Ay Eye-systemen ter wereld zitten, wil je niet dat die systemen kwetsbaar zijn. Dat raakt direct je reputatie en je marktpositie.

---

Nederland doet het goed met AI, maar de koplopers lopen weg.

Linda: Als laatste iets over Nederland zelf. Want uit onderzoek van ING blijkt dat de Nederlandse industrie Ay Eye bovengemiddeld gebruikt. Negenentwintig procent van de productiebedrijven zet een of meer Ay Eye-toepassingen in. Het EU-gemiddelde is zeventien procent.

Siert: Dat klinkt best goed, toch? Maar dan kijk je naar België en Denemarken, en daar zit bijna veertig procent al op Ay Eye. En het verschil zit niet alleen in het percentage. Het gaat om de diepgang.

Linda: Hoe bedoel je?

Siert: Nederlandse bedrijven blijven relatief vaak hangen in pilots. Een experiment hier, een proefproject daar. Op afdelingsniveau, niet bedrijfsbreed. Terwijl in België en Denemarken Ay Eye vaker echt geïntegreerd is in de bedrijfsprocessen. Meerdere toepassingen tegelijk, structureel ingebed.

Linda: Dus we experimenteren wel, maar schalen niet door.

Siert: Dat is precies het punt. En dat betekent dat de productiviteitswinst die Ay Eye kan opleveren, in Nederland deels op tafel blijft liggen. Bedrijven die wél doorschalen, zien echte kostenbesparingen en efficiëntieverbeteringen. Wie blijft steken in pilots, mist dat.

Linda: En dat is uiteindelijk een concurrentievraag. Als je buurlanden sneller Ay Eye integreren in hun productie, dan worden hun fabrieken efficiënter, hun producten goedkoper of beter. Dan loop je als Nederland achter de feiten aan.

Siert: Inderdaad. En het is niet zo dat we het niet kunnen. De kennis is er, de infrastructuur is er, de wil is er. Maar ergens stokt het bij het opschalen. Misschien is het een cultuurding, misschien een kwestie van durf. Maar die stap van pilot naar productie, die moet sneller.

Linda: Goed punt om mee af te sluiten. Vandaag hadden we het over: de nieuwe Ay Eye-wet die van kracht is, een Ay Eye-model dat hersenscans zuivert, SoftBank's Telco Ay Eye Cloud, de browseroorlog om Ay Eye-integratie, beveiliging van Ay Eye-fabrieken, en de Nederlandse industrie die Ay Eye omarmt maar niet doorpakt.

Siert: Meer weten of reageren? Ga naar thestateoftech.nl of mail ons op info@doorzetters.net.

Siert: State of Tech — de techwereld in 15 minuten.